Column

Tranen om het pensioen

Door Rob Vinke - 01-02-2010
De commissie-Goudswaard schetst een onaangenaam beeld van de toekomst van ons pensioen. Rob Vinke zoekt naar concrete oplossingen.
Open deuren tochten steeds meer
De commissie-Goudswaard heeft haar bevindingen over de toekomst van het pensioenstelsel gerapporteerd. Veel tocht door vele open deuren.

Helpen we zo het hooglijk gewaardeerde Nederlandse pensioensysteem de winter door? Ik vrees van niet.

Een verleden zonder toekomst?
Goudswaard is duidelijk. De pensioenen worden onbetaalbaar. Het huidige pensioensysteem heeft geen bestaansrecht meer. We worden veel te oud, we werken te weinig en we willen veel te hoge uitkeringen. Bovendien zijn de resultaten van de beleggingen in de loop der jaren veel lager geworden en steeds meer onzeker.

Harde maatregelen staan ons te wachten. De uitkeringen moeten omlaag om de lasten te beteugelen, de premies moeten omhoog. Bij gelijkblijvende ambities zelfs met 30 procent in een periode van vijftien jaar. Wellicht zelfs met 50 procent.

Maar de rek is uit de premiestijging, dus we moeten wat anders. Bijvoorbeeld een verlaging van de opbouw van rechten van 70 procent naar een opbouw van 60 procent. Maar ook dienen de extra regelingen voor nabestaanden en arbeidsongeschikten te worden beperkt. Een erg onaangenaam beeld van de pensioentoekomst.

Kortom, minder van alles. Minder garanties en minder toekomst voor het pensioen. Minister Donner van (Sociale Zaken) stemt in met de conclusies van de commissie-Goudswaard.

Doorwerken tot 67 jaar was als standaardbouwsteen al in de plannen opgenomen. Helemaal in lijn met de plannen van Donner worden de sociale partners als belangrijkste partijen in het overleg aangesproken.

Zij moeten in de eerstvolgende cao-overleggen hun verantwoordelijkheid nemen. Medewerkers moeten de ruimte krijgen straks zelf de hoogte van te nemen risico's te kunnen bepalen. Goede voorlichting is daarbij essentieel.

De instemming met de conclusies van Goudswaard is onmogelijk te rijmen met de inzet van Donner. Want hij wil nog steeds het pensioenstelsel in stand houden, terwijl dat blijkbaar niet kan. Dat is een façade ophouden; de voorstellen duiden immers op afbraak.

Wat dan wel? In ieder geval zullen de pensioenfondsen betere resultaten moeten behalen. Teleurstellend zijn de resultaten van de metaalpensioenfondsen PME en Metaal en Techniek. Die liggen nog steeds onder de minimale grenswaarde van 105 procent (de verhouding tussen belegd vermogen en dekkingsgraad). Zelfs een grootheid als het ABP haalt met 104 procent nog steeds een onvoldoende.

Organisaties zullen steeds meer overgaan tot beheersbare beschikbarepremiesystemen. Naar verwachting zullen organisaties eerder minder dan meer gaan bijdragen. Dat verlaagt de pensioenopbrengst. Ook de overheid zal het AOW-deel in koopkracht laten dalen.

Medewerkers verlangen nog steeds een gegarandeerde eindopbrengst. Dat is met de huidige middelloonsystemen niet te garanderen. Medewerkers zullen hoe dan ook zelf meer moeten gaan bijdragen en het is de vraag of zij dat kunnen. Zeer waarschijnlijk niet.

Hoeveel vertrouwen is er nog in de collectiviteit? Jongere generaties zullen veel actiever op zoek gaan naar individuele oplossingen. De gebaande paden van de klassieke pensioenfondsen zijn voor deze groep medewerkers oninteressant. Ook voor de zzp-groep.

En de winnaar is?
Winnaars gaan ervan uit dat iedere generatie voor een andere oplossing kiest. De oplossing van de pensioenproblematiek is daarmee niet een generieke, allesomvattende mammoetoplossing, maar zal bestaan uit vele wendbare boten met een verschillend doel en een eigen unieke koers.

Reacties

das - 3 februari 2010, 03:04 uur
Het is erg makkelijk om de schuld bij de babyboomers te leggen. De generaties daarvoor hebben nooit of weinig betaald en profiteren er tot het einde van hun leven van. Hetzelfde geldt voor de vut is heb altijd betaald maar kan er geen gebruik van maken maar moet nog wel betalen voor degenen geboren voor 1-1-1950. Mee betalen aan kinderopvangregelen awbz e.d. is ook nog steeds een verplichting. Dat noemen wij solidariteit. Ik ben gaan werken op mijn 18e en heb naast een 40 urige werkweek moeten studeren en zou dan door moeten werken totdat ik bijna 50 jaar heb gewerkt. Niks mis mee maar het is mij wel altijd anders voorgesteld. Degenen die nu beslissen beginnen vaak pas te werken tussen hun 25 en 30e jaar logisch dus dat zij langer door gaan. Daarnaast is individualiseren een illusie alleen de hogeropgeleide rijker mensen kunnen dat. De tweedeling zal dan nog groter worden.
Tinus - 3 februari 2010, 09:09 uur
Schandalig hoe vakbonden slechts opkomen voor de belangen van de "babyboomers". Wordt het niet eens tijd dat ze hun verantwoordelijkheid nemen voor de BV Nederland? Houd op met polderen, die tijd is geweest. Laten wij ervoor zorgen dat onze kinderen in een leefbare wereld hun kinderen, onze kleinkinderen, op kunnen voeden.
de jong - 2 februari 2010, 09:10 uur
Individualisering zal wel het einde van het huidige stelsel inluiden. Op het moment dat jongeren kunnen kiezen voor een goedkopere voorziening dan bij de huidige reuzen (bv het ABP), zal dit fonds onder druk komen te staan door verminderde premieinkomsten en stijgende uitgaven. Bovenstaande uitgaande van het verouderde deelnemerbestand en de hiermee gepaardgaande toenemende kosten en als gevolg hiervan de omzetting van middelloon in beschikbaar premiestelsel. Als jongere is dit niet een heel aanlokkelijk idee. Betrek hierbij het omslagstelsel van de AOW en met een kleine beetje gespaard in het 2e en 3e pijler kan je je eigen AOW financieren. Ook de inzet op stijging van de beleggingen kan dit niet opvangen. En dan de 55-plussers de wind uit de zeilen houden? Hoezo sociaal beleid? De AOW direct naar 67 en de meevallers reserveren voor een betaalbare AOW in 2040 of nu mededelen dat bovenstaande hoogstwaarschijnlijk bewaarheid wordt. Dit zou de babyboomers eer aan doen.

Poll

De nieuwe medewerker is een klant. Hiërarchisch denken is de klant een gruwel.

Ontvang de nieuwsbrief

Opleidingen

12 oktober 2010 - BCN Utrecht (gratis parkeren!)

Webshop